Stowarzyszenie złożyło wniosek do Rzecznika Praw Obywatelskich
Stowarzyszenie Romów w Polsce wystąpiło z wnioskiem do Rzecznika Praw Obywatelskich o wszczęcie postępowania, które ma na celu sprawdzenie czy Polska w stosunku do swoich obywateli pochodzenia romskiego nie narusza praw zawartych m.in. w Konstytucji RP i konwencjach międzynarodowych.
W swoim wniosku SRwP porusza problem dyskryminacji i stygmatyzacji Romów w Polsce, szczególnie w odniesieniu do:
1) używania pochodzenia etnicznego Romów w przekazach medialnych - wystarczy podać jeden, najświeższy przykład omawianej praktyki stygmatyzacji mniejszości romskiej: 2011 rok w Pleszewie, Swarzędzu, Ostrowie Wielkopolskim i w innych miejscowościach oficerowie CBŚ rzekomo zatrzymują tzw. szajkę handlarzy ludźmi. Telewizja i prasa, za zgodą i za uzyskaną informację od prokuratora prowadzącego sprawę i oficerów CBŚ, oznajmiają w najlepszym czasie antenowym i to wielokrotnie, iż zatrzymani to obywatele polscy narodowości romskiej. Przekaz jest prosty - że organizatorami procederu tzw. handlu ludźmi są Romowie. Ogólna w swojej treści informacja wywołuje bardzo negatywne skutki. Romowie w Pleszewie, Ostrowie Wielkopolskim, Swarzędzu i innych miejscowościach Wielkopolski są napiętnowani przez społeczność większościową jako ogół sprawcy procederu handlu ludźmi. Dzieci romskie rezygnują z chodzenia do szkoły w obawie przed atakami swoich rówieśników, starsi Romowie są obrzucani wyzwiskami i epitetami (złodzieje, nieroby, przestępcy, brudasy itp.).
2) dyskryminacji dzieci romskich - SRwP przekazuje Rzecznikowi raport z badań dzieci romskich w szkołach podstawowych specjalnych i masowych, realizowanych przy wsparciu Fundacji im. S. Batorego, których wyniki były szeroko dyskutowane w mediach - analiza wyników wykazała, że 52% badanych dzieci z orzeczonym stopniem niepełnosprawności intelektualnej uzyskało wynik w przedziale pełnosprawności intelektualnej.
3) prawa do sprawiedliwego sądu - dla dwujęzycznych Romów z językiem romskim jako ojczystym, którzy są stroną w procesach, powinien być zapewniony tłumacz, a tak w większości przypadków nie jest. Jaka jest więc wtedy pozycja procesowa strony, szczególnie w procesie karnym, kiedy prawie w 80 % nie rozumie treści zadawanych pytań?
Treść wniosku SRwP stanowi jedynie wybrane elementy zjawisk społecznych, zachodzących w Polsce. Zjawisk, które mieszczą się w definicji dyskryminacji, stygmatyzacji oraz antycyganizmu czyli wg Europejskiej Komisji Przeciwko Rasizmowi i Nietolerancji specyficznej odmiany rasizmu, ideologii opartej na wyższości rasowej, formy odczłowieczenia i rasizmu instytucjonalnego żywiącego się dyskryminacją historyczną, która przejawia się między innymi w przemocy, mowie nienawiści, stygmatyzacji i dyskryminacji w najbardziej jaskrawej formie. Jest on przy tym odmianą rasizmu szczególnie trwałą, gwałtowną, nawracającą i banalizowaną. a jego przejawy nie przestają się nasilać. Przyczynia się do tego część środków masowego przekazu, które utrwalają negatywny obraz Romów.
Wniosek do RPO trafił również do wiadomości Ministra Sprawiedliwości, Prokuratora Generalnego, Komendanta Głównego Policji, Ministra Spraw Wewnętrznych i Ministra Administracji i Cyfryzacji.
